De subdoelstellingen
Een voorwaarde om de hoofddoelstellingen te bereiken was aandacht voor de infrastructuur. In het dorp was er geen drinkwater, geen elektriciteit en geen eerste hulppost.
Dat betekende dat de projectleider van juni t/m december 2007 vooral aandacht moest besteden aan de subdoelstellingen. Dit begon al bij bewustwording, bijvoorbeeld als het gaat om de relatie tussen schoon drinkwater en gezondheid. Bovendien kwamen de bewoners van het dorp voor het eerst in aanraking met hulp van buitenaf en moest er gewerkt worden aan een basis voor samenwerking en wederzijds vertrouwen. Een ruimte om gezamenlijke activiteiten te organiseren, ook in de avonduren, was niet aanwezig en wel van belang. Het bestuur dacht hierbij aan de bouw van een multifunctioneel gemeenschapshuis met een voorziening voor elektriciteit.
Om bovenstaande redenen koos het bestuur voor drie belangrijke
speerpunten in het eerste halfjaar, nl.
-schoon drinkwater
- een eerstehulppost
- elektriciteit
daarnaast is begin 2008 gekozen voor de bouw van het multifunctioneel gemeenschapshuis
A. Schoon drinkwater voor ieder gezin ^
Na onderzoek door samenwerkende organisaties die jarenlang ervaring hebben in afgelegen gemeenschappen in de Selva is een eenvoudig filtersysteem ontworpen dat de volgende voordelen biedt:
- Goedkoop € 150,- per filter, per keer wordt 20 liter drinkwater gefilterd.
- Eenvoudige toepasbaar in gebruik en onderhoud.
- Het systeem elimineert in het rivierwater voorkomende ziektekiemen
- Het systeem elimineert parasieten
- Het systeem verwijdert de chloorsmaak
- Het systeem levert helder drinkwater op
- Vermijdt de aanwezigheid van te veel chlooroplossing in het water
- Vermindert het risico van maagdarmstoornissen
- Bevordert bewustwording en gemeenschappelijke verantwoordelijkheid.
De bouw van hutten waar de filters staan, een bewustwordingsprogramma
en een onderwijsproject ‘schoon water’ op de lagere school
werden meegenomen in de begroting.
De filters
Op de foto’s is te zien dat de filters in filterhuisjes zijn geplaatst. In totaal zijn door de bevolking 10 filterhuisjes gebouwd, verspreid over het dorp. Zes families maken gebruik van één filter. Zij vormen een eenheid, die (financieel) verantwoordelijk is voor onderhoud, aanschaf van grondstoffen, hygiëne en behandeling van het rivierwater.
Het zuiveringsproces
De rode ton is de filter. De inhoud bestaat uit een buizensysteem en van onder naar boven bevinden zich drie gescheiden lagen: actieve kool, grind en zand. Deze drie grondstoffen zijn vooraf gewassen en gedurende een half uur gekookt, een proces dat elke drie maanden herhaald moet worden. In de blauwe ton wordt het rivierwater verzameld en behandeld. Per 140 liter rivierwater wordt eerst een afgestreken eetlepel chloor (dat bacteriën doodt) toegevoegd en daarna een afgestreken eetlepel aluminiumsulfaat (zorgt dat het vuil naar de bodem zakt). Opnieuw 5 minuten roeren en 20 minuten rusten. Het water is dan gereed om door de trechter in de filter te gieten en er kan door elke familie 20 liter afgetapt worden.
Bewustwording en opvolging
Vanaf eind 2007 zijn alle filters in gebruik. Er is in het begin veel aandacht besteed aan onderhoud, samenwerking tussen de 6 families en vooral hygiëne. Na ruim anderhalf jaar is het nog steeds nodig de filters elke twee maanden te keuren. Het blijkt dat 2 van de 10 filters optimaal functioneren, er is nooit iets op aan te merken. Bij de andere 8 filters is soms hygiëne een aandachtspunt maar veel vaker stuit de samenwerking tussen de families op problemen. Of men wil niet bijdragen in de kosten of steeds dezelfde families draaien op voor de behandeling van het rivierwater. Ik ondervind nu zelf aan den lijve, waar iedereen me hier voor gewaarschuwd heeft: wil een project echt beklijven dan is 4 tot 6 jaar opvolging noodzakelijk.
B. Eerstehulppost ^
Bij de start van het project in juli 2007 ontbrak in het dorp elke vorm van eerste hulp. Geen medicijnen, verbandmiddelen, schaar, thermometer. Niets. Tijdens de eerste geboorte die ik in het dorp meemaakte, werd bij mij een schaar en verband geleend om de navelstreng te kunnen afbinden. Bij ziekte of verwondingen viel men terug op de kennis en toepassing van medicinale planten en soms op hekserij. Gelukkig was die kennis aanwezig, want in veel gevallen kon men de pijn verlichten en de wonden helen. In heel veel andere gevallen niet en ontbrak de kennis van de moderne geneeskunde.
Opleiding en resultaten
In een dorpsvergadering werd aan twee mannen en één vrouw gevraagd de opleiding te volgen die Dignity Foundation in samenwerking met het medisch team van het Gezondheidscentrum van Maypuco in de periode oktober 2007 tot en met mei 2008 aanbood. De Promotores de Salud (zo worden de hulpverleners hier genoemd) zijn nu in staat de meest voorkomende ziektes in dit gebied te onderkennen en te behandelen, zoals malaria, diarree en aandoeningen aan de bronchiën. En ze weten medicijnen voor te schrijven. Zij geven injecties en hechten wonden. Dat laatste komt veelvuldig voor door ongelukken met machetes (kapmessen).
Botiquin
Ofwel een Eerste Hulppost annex apotheek. Hier houden de Promotores de Salud dagelijks spreekuur in wisseldiensten. De eerste hulppost beschikt over de instrumenten om kleine ingrepen te verrichten en heeft daarnaast een voorraad van de meest gevraagde/benodigde en betaalbare medicijnen. De Botiquin staat ingeschreven bij het Ministerie van Volksgezondheid en kan daardoor goedkoop medicijnen inkopen. Tevens biedt dit de mogelijkheid tot bijscholing. De Eerste Hulppost heeft in de regio al bekendheid verworven. Bewoners uit omliggende dorpen maken graag gebruik van hun diensten.
Toezicht en opvolging
Dignity Foundation heeft de Botiquin overgedragen aan de autoriteiten van Ollanta. Een bestuur controleert de voorraden en de financiën . Met de inkomsten van de verkoop van medicijnen en behandeling worden de voorraden aangevuld. Er zijn geen winstmarges en dus laten de activiteiten geen salaris toe voor de Promotores de Salud.
De arts van Maypuco houdt toezicht op de beroepsuitvoering en op de ethiek. De eerste maanden van 2009 komt hij maandelijks op bezoek en daarna ieder kwartaal. Dignity Foundation betaalt in 2009 zijn benzinekosten.
C. Elektriciteit ^
In de begroting voor 2007 was de post elektriciteit opgenomen. De offertes voor zonnepanelen waren al aangevraagd. Geheel onverwacht heeft de burgemeester een grote generator geschonken en het hele dorp van licht voorzien. Na enige weken hield de generator er al mee op. Door slecht onderhoud en fout gebruik moesten allerlei onderdelen vervangen worden en natuurlijk kwam men bij Dignity Foundation met de vraag om geld. Het bestuur heeft besloten niet op de vraag om geld in te gaan maar opleiding aan te bieden. In januari en februari hebben 7 mannen en één vrouw les gehad van een professional uit Iquitos in preventie, onderhoud, gebruik en veiligheid. Sindsdien is deze groep mensen verantwoordelijk voor de elektriciteitsvoorziening.
D. Gemeenschapshuis en Hostal “La Tranquilidad” ^
In 2008 is de bouw van een Gemeenschapshuis en een Hostal gerealiseerd. Alle materialen die plaatselijk aanwezig zijn, zoals hout en palmblad voor het dak, zijn lokaal gekapt of besteld . De overige materialen zijn uit Iquitos aangevoerd. De bevolking heeft in ploegendienst het gemeenschapshuis en het hostal gebouwd. Dit proces is niet probleemloos verlopen
Het cultuurverschil tussen projectleider en locale bevolking is groot. In dorpsvergaderingen en later tijdens vergaderingen met de bouwcommissie werd dat verschil duidelijk als het ging om het nemen van verantwoordelijkheid, het zich houden aan afspraken. Bovendien werd voor het eerst een project gestart waarin de lokale bevolking moest samenwerken. Een plan maken, taken verdelen, op het werk verschijnen, aansturen, aanspreken op. In deze individualistische, op eigen belang geënte samenleving was dat nieuw en moeilijk. Voor zowel de projectleider als de lokale bevolking is dit een oefening in geduld en respect geweest.
Maar het staat er en het gemeenschapshuis wordt multifunctioneel gebruikt. Het dient voor vergaderingen, feesten, voor het opbaren van en het waken bij overledenen. Alle workshops, door Dignity en andere organisaties aangeboden, worden daar gehouden. Er is een ruimte voor de radio en de omroepinstallatie, een magazijn voor de “kookgroep”, een magazijn voor gereedschap van het dorp. De gasten uit het Hostal kunnen er eten.
Het Hostal heeft 5 kamers. De gasten hebben een schoon opgemaakt bed met muskietennet, tafel, stoel en kapstok. Zij betalen € 2,50 per nacht. De inkomsten worden gebruikt voor onderhoud van het gebouw en voor een kleine vergoeding voor degenen die het gebouw schoon houden.
